HƠN 28.000 CÂY VƯỢT QUA NGẬP LŨ, THÚ RỪNG ĐỂ TIẾP TỤC SINH TRƯỞNG

Ngày 23/01/2026, Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Gaia công bố kết quả nghiệm thu thành công 28.976 cây rừng tại hai khu vực trọng điểm gồm Vườn Quốc gia Bến En (Thanh Hóa) và Khu Bảo tồn Thiên nhiên – Văn hóa Đồng Nai (Đồng Nai), với tỷ lệ cây sống trên 80%, chiều cao trung bình trên 2 mét. Đây là các khu rừng được Gaia triển khai trồng từ năm 2020 đến 2022 và được theo dõi, chăm sóc liên tục trong nhiều năm.

Cụ thể, tại Vườn Quốc gia Bến En, Gaia đã nghiệm thu 22.476 cây rừng trồng trong các năm 2020 và 2021. Quá trình theo dõi cho thấy rừng trải qua nhiều thách thức khắc nghiệt như mưa bão kéo dài, mực nước hồ Sông Mực dâng cao 3–4 mét trong nhiều tháng, khiến nhiều loài cây bản địa như Lim, Giổi bị ngập, rụng lá nghiêm trọng. Tuy nhiên, khi điều kiện thời tiết ổn định, nhiều cây đã hồi phục, đâm chồi non và tiếp tục sinh trưởng.

Bên cạnh đó, rừng Bến En còn đối mặt với sự cạnh tranh dinh dưỡng mạnh từ các loài tre, nứa phát triển nhanh. Trước thực tế này, Gaia đã điều chỉnh phương án chăm sóc, thực hiện trồng dặm, phát quang có chọn lọc và kéo dài thời gian theo dõi nhằm tạo điều kiện cho cây rừng phát triển ổn định.

Chia sẻ về quyết định kéo dài thời gian chăm sóc rừng, bà Đỗ Thị Thanh Huyền – Nhà sáng lập & Giám đốc Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Gaia cho biết: “Theo kế hoạch ban đầu, các khu rừng Bến En có thể được nghiệm thu sớm hơn. Tuy nhiên, Gaia chỉ tiến hành nghiệm thu khi rừng đạt tỷ lệ sống đúng như cam kết. Vì vậy, chúng tôi đã kéo dài thời gian chăm sóc từ 4 năm lên 5–6 năm. Trồng rừng bền vững không phải là chạy theo tiến độ, mà là đặt chất lượng rừng làm tiêu chí cốt lõi.”

Tại Khu Bảo tồn Thiên nhiên – Văn hóa Đồng Nai, khu rừng trồng năm 2022 với sự đồng hành của 6 doanh nghiệp, quy mô 6.500 cây trên diện tích 13 ha, cũng ghi nhận nhiều đặc điểm sinh thái đặc thù. Trong quá trình theo dõi, Gaia ghi nhận tình trạng voi rừng húc đổ bảng tên cây, bò tót gặm chồi non mới trồng. Theo Gaia, đây là những tín hiệu tích cực cho thấy khu vực trồng rừng đang góp phần phục hồi sinh cảnh và bổ sung nguồn thức ăn cho các loài động vật hoang dã.

Kết quả đánh giá tại Đồng Nai cho thấy tỷ lệ sống trung bình đạt trên 84%, chiều cao cây trung bình 2,67 mét. Riêng tại khu rừng do HSBC tài trợ, nhiều cây đã phát triển vượt trội, đạt chiều cao 5–6 mét, cho thấy tiềm năng sinh trưởng tốt khi rừng được chăm sóc và giám sát đúng cách.

Theo bà Đỗ Thị Thanh Huyền, trồng rừng bền vững đòi hỏi sự kiên nhẫn và cam kết dài hạn: “Chúng ta không thể ‘thiết kế’ một khu rừng hoàn chỉnh trong thời gian ngắn. Nhưng chúng ta có thể đồng hành cùng quá trình tái sinh tự nhiên của hệ sinh thái bằng sự kiên trì, trách nhiệm và quyết tâm.”

Thông qua các chương trình trồng và phục hồi rừng tại Đồng Nai và Bến En, Gaia hướng tới tạo ra những giá trị thực chất như phục hồi hệ sinh thái, cải thiện sinh cảnh cho động vật hoang dã, tăng khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu và đảm bảo tính minh bạch, trách nhiệm đối với các doanh nghiệp, cá nhân đã đồng hành góp rừng.

Trong thời gian tới, Gaia sẽ tiếp tục mở rộng các chương trình trồng rừng tại nhiều địa phương trên cả nước, đồng thời tăng cường chăm sóc, giám sát các khu rừng đã trồng nhằm đảm bảo hiệu quả sinh thái lâu dài, đúng với cam kết trồng rừng bền vững và tạo ra giá trị thực chất cho xã hội.

THÔNG TIN THÊM

Về Trung tâm Bảo tồn thiên nhiên Gaia (Gaia Nature Conservation)  www.gaiavn.org

Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Gaia là một tổ chức khoa học kỹ thuật không vì lợi nhuận, với sứ mệnh trao quyền và thúc đẩy các hoạt động bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ môi trường nhằm tạo dựng một tương lai nơi con người sống hoà hợp với Mẹ Trái Đất. Các chương trình hiện nay của Gaia gồm: (1) Trồng và phục hồi rừng, (2) Trải nghiệm thiên nhiên cho các doanh nghiệp, gia đình, học sinh và giới trẻ, (3) Kết nối cộng đồng, (4). Rác thải nhựa và Sống Xanh. 

Chương trình góp 1 cây là góp rừng (http://bit.ly/gop1caylagoprung): là sáng kiến của Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên Gaia nhằm kêu gọi doanh nghiệp, cộng đồng chung tay đóng góp, cùng trồng rừng đầu nguồn tại Việt Nam nhằm khôi phục hệ sinh thái, cải thiện chức năng của hệ sinh thái, tạo nơi sinh sống cho các loài động vật hoang dã, đặc biệt là các loài quý hiếm! 

Từ năm 2022 đến nay, với sự đồng hành của gần 200 doanh nghiệp và hàng ngàn cá nhân, Gaia đã trồng hơn 1.235.302 cây xanh, phủ xanh 541,8 ha trên 10 khu rừng đặc dụng đầu nguồn tại các Vườn quốc gia và Khu bảo tồn khắp Việt Nam. 

Năm 2025, Gaia phát động chiến dịch CHUNG SỨC TRỒNG RỪNG. Chỉ với 50.000đ, bạn có thể trồng 1 CÂY góp sức phục hồi ít nhất 5 khu rừng đặc dụng đầu nguồn khắp Việt Nam. Với đợt góp rừng từ nay đến cuối năm, cây sẽ được trồng tại: Vườn Quốc gia Cúc Phương (Ninh Bình cũ), VQG Xuân Liên (Thanh Hóa), Khu Dự trữ thiên nhiên Phong Điền (Huế), KBTN Tà Kóu (Bình Thuận cũ), VQG U Minh Hạ và Rừng phòng hộ ven biển Đê Biển Tây (Cà Mau), và Nông trường Mùa Xuân (Hậu Giang cũ). 

 Mỗi cây bạn trồng là một hạt giống, một căn cứ vững chắc kiến tạo nên tấm giáp chắn giúp giảm thiểu thiệt hại thiên tai và dệt thêm vào tấm thảm xanh đầy sự sống diệu kỳ của Việt Nam chúng ta. Như vậy, khi bạn góp cây cho CHUNG SỨC TRỒNG RỪNG cùng Gaia (1), cây của bạn sẽ tạo ra tác động lớn hơn do sẽ được cộng hưởng với cả cộng đồng góp cây. (2) Đặc biệt, hình thức chung sức này giúp nguồn cây được phân bổ hợp lý, tránh tập trung vào một số khu vực và đảm bảo tất cả các khu rừng ưu tiên đều được phục hồi.

Mời xem thông tin tại: bit.ly/chungsuctrongrung

Hiện trạng rừng Việt Nam

Đến ngày 31/12/2024, Việt Nam có tổng diện tích che phủ rừng là 42.03%, tổng diện tích rừng trồng của cả nước là 14.874.302 ha, trong đó: rừng tự nhiên là 10.133.952 ha và rừng trồng: 4.740.350 ha. Tại rất nhiều địa phương, diện tích rừng tự nhiên đang bị suy giảm mạnh. Nhiều khu rừng là rừng nghèo kiệt. Các khu rừng trồng phần lớn là rừng nghèo loài, không có tầng tán, không có giá trị sinh thái cao như rừng tự nhiên.  

Khu Bảo tồn Thiên nhiên Văn hóa Đồng Nai và những con voi cuối cùng

Khu Bảo tồn Thiên nhiên Văn hóa Đồng Nai thuộc Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới Đồng Nai là khu rừng đầu nguồn quan trọng, điều tiết và bảo vệ nguồn nước sinh hoạt, tưới tiêu cho hàng chục triệu người dân tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tinh Miền Đông Nam Bộ. Rừng Đồng Nai còn là nơi sinh sống của một trong những quần thể Voi hoang dã cuối cùng tại Việt Nam, với số lượng khoảng 16-21 con, trong tổng số 50 - 100 con Voi hoang dã cuối cùng tại Việt Nam. Năm 2010, bảy cá thể Voi hoang dã tỉnh Đồng Nai đã bị giết hại. Không kiếm đủ thức ăn trong rừng, Voi phải ra khu vực ruộng Điều, Xoài của người dân kiếm ăn và đã bị đầu độc chết. Khu dự trữ Sinh quyển Thế giới Đồng Nai đã lắp đặt 50km hàng rào điện tử ngăn không cho Voi ra khu vực nương rẫy kiếm ăn. Tuy nhiên người ta vẫn thường xuyên thấy bầy Voi ra kiếm ăn ở khu vực gần hàng rào điện tử và tìm cách vượt ra ngoài. Rõ ràng, khôi phục rừng, trả lại nguồn thức ăn dồi dào cho đàn Voi và các loài hoang dã mới là giải pháp lâu dài và triệt để, không chỉ bảo vệ Voi mà còn bảo vệ nhiều loài hoang dã khác nhau. 

Vườn quốc gia Bến En

Vườn Quốc gia Bến En là 1 trong 35 Vườn Quốc gia của Việt Nam, với chức năng bảo tồn thiên nhiên, bảo vệ các hệ sinh thái và phục hồi các loài động thực vật. Thành lập năm 1992, với diện tích 14.735ha, thuộc tỉnh Thanh Hóa, đây là khu vực rừng đầu nguồn với những cảnh quan độc đáo, nơi chuyển tiếp giữa đồng bằng Thanh Hoá - Nghệ Tĩnh rộng lớn với núi cao Trường Sơn Bắc. Vườn Quốc gia Bến En có tài nguyên đa dạng sinh học phong phú với 1.417 loài thực vật, 1530 loài động vật, trong đó gần 500 loài bị đe dọa tuyệt chủng cấp Thế giới (có tên trong Sách Đỏ IUCN) và 112 loài bị đe dọa tuyệt chủng cấp quốc gia (có tên trong Sách Đỏ Việt Nam). Động vật quý hiếm phải kể đến: Vượn đen má trắng, Culi lớn, Culi nhỏ, Gấu ngựa, Gà lôi..., thực vật quý hiếm như: Lim xanh, Lát hoa, Chò chỉ, Vù hương.... Vườn Quốc gia Bến En đã bước đầu gây trồng cây rừng trên những vùng đất này. Tuy nhiên, trải qua gần 30 năm, nơi đây vẫn gồm nhiều khu rừng nghèo kiệt, ít loài.